|
Atatürk, Cumhuriyet ve Türk Dili
ATATÜRK ve DİL EĞİTİMİ
KÜLTÜR*
BAKANI'NA EMİRLERİ
(*Milli Eğitim Bakanlığı'na bu tarihlerde verilen
ad)
“ (1)
Türk çocuğunun Umumi Eğitim Karakteri:
(1) Türk
çocuğunu kafasının fıtrî yaratılışında dikkat ve itina
ile tekevvün ettirmek. Bu, Türk çocuğunun hayatiyle
meşgul büyük bir Vekâlete teveccüh eder.
(2) Kültür
Bakanlığı güzel muhafaza edilmiş olan bu Türk çocuğu
kafalarını ve zekalarını açmak, yaymak, genişletmek,
soma bu müstait Türk çocuğu kafalarına müspet ilim ve
maddi teknik mefhumlarını, yalnız nazarî olarak değil,
pratik vasıtalarla yerleştirmek.
(3) İşte
bu mesai arasında Türk çocuğunun kafalarındaki temerküzleri,
karakterlerindeki sağlamlıkları, duygularındaki yükseklik
ve genişlikleri, onurları, olduğu gibi, natürel bir
şekle alıştırmak. İşte bu sayede şu olacaktır ki, Türk
çocuğu konuşurken onun beyanı, onun beyanındaki üslubu
kendisini dinleyenleri ve dinleyeceklerin hepsini peşine
katarak yüksek Türk ülküsüne ulaştıracaktır.
(2)
Dil Bilgisi:
(1) Böyle
bir ders, genel, ulusal ve dünyasal bir ders olacak.
(2) Bu
dersin programım ve verilecek dersleri, isimleri geçen
daireler daha evvel Atatürk'le görüşüp tespit edeceklerdir.
(3) Bunda
kasıt : İlk mektep çocuklarından başlayarak ileri sınıflara
gidecek çocuklara öğretilecek bilgilerde kullanılacak
sözlerin Türk asıllarını ve Türkçe asıllardan türer
olduklarını daha evvelden öğretmektir.
(3)
Edebiyat Bilgisi:
Edebiyatta
bir amaca varmak için Kültür Bakanlığı teşkilâtına teveccüh
eden vazifede dikkate alınacak noktalan kaydetmeği muvafık
buluruz.
Edebiyat,
• Türk
çocuğuna dünyayı, insanlığı anlatmak,
• Ona tahlil ve terkip kabiliyeti vermek,
• Türk çocuğunu bir üslûba malik etmek,
• Onu başlı başına yardmsız çalışabilir hale
koymak,
• Çocuğa bütün bu vasıf ve kabiliyetleri vererek
onu, mensup olduğu sosyeteyi yükseltmek içindir.
(4) Tarih Bilgisi:
Bütün bu
mesaide hususi ve umumi tarih : Tarihte en ileri gitmişlerin,
yani devletçilikte, askerlikte, bütün ilim ve fen teknik
branşlarında, ekonominin bütün safhalarında, tetkik
ve imtisale en çok yarayan eserleri ve müessirleri tanıtarak,
tedrisi sistematik bir şekle koymak.
(5)
(Avrupa’da Tahsil Edenler):
Avrupa'da
fen ve doktorluk tahsil edenlerden maadası, memlekete
avdet edecekler, intisap ettikleri branşı Türkiye'de
ikmal edeceklerdir.”
(Ankara
: 1937)
(Arıkan, Baha : “Ata'nın
Emirleri”, Cumhuriyet : 27.11.1968, s.1)
Dolmabahçe Sarayı önünde Milli Eğitim Bakanı Saffet
Arıkan ile konuşurken - 1935
|
